Drithërimat e monografisë “Jeta ime mes Çorovodës dhe Pizës” i autores Ervehe Hasanaj-Nga Albert Zholi


Albert Z. ZHOLI
Shkrimtar, publicist

Parathënie

Në këtë rrëfim jete, shpalosur aq bukur e me origjinalitet nga autorja Ervehe Hasanaj, çdo lexues do të përjetojë ndjenja të holla dhe një përshkrim realist e mjaft prekës të jetëve tona. Të gjitha faktet, ngjarjet, portretizimet njerëzore, janë një dëshmi e autores, e cila
tregon se si ka ndodhur çdo gjë dje në jetët tona, e si ndodh e zhvillohet sot, e si do të vazhdojë të shkruhet ky lloj rrëfimi në të ardhmen nga fëmijët dhe nipat e sotëm. Edhe pse kemi të bëjmë me fakte e ngjarje personale, familjare, farefisnore e shoqërore në punë e kolektiva pu-
nonjëse të caktuar, ato dalin nga caku i ngushtë i personales dhe marrin një tingëllimë të përgjithshme. Kësisoj ato dëshmojnë një kohë, një histori, që e kemi jetuar e përjetuar
thuajse të gjithë. Pra, në atë rrëfim, nuk është vetëm autorja Ervehe që tregon, por jemi e marrim pjesë të gjithë në rrëfimin e fateve dhe jetëve tona, të gëzimeve, shpresave dhe
zhgënjimeve. Dhe të gjitha këto shpalosur në dy kohë e në dy vende: në Shqipërinë e monizmit, dhe atë të pluralizmit politik, por dhe në emigracion në Itali. Libri në fjalë, nuk ka ndonjë pretendim të madh për ndonjë “letërsi të madhe”… Ai është rrëfim nga zemra, një
lloj publicistikë e kohës sot, që po njeh interes e sukses në tranzicionet e zgjatura që po kalon njeriu shqiptar dhe vet Shqipëria. Autorja, me ndershmëri e sinqeritet të spikatur,
flet për veten dhe fëmininë e saj, për dramat familjare, për vitet e shkollës, për marrëdhëniet njerëzore në atë kohë, parë nga syri i një fëmije jetim pa baba, por edhe i
një adoleshenteje plot ëndrra e emocione. Ajo dëshmon aq bukur lindjen e dashurisë së saj me burrin që iu bë shoku i jetës! Për dasmat magjike të Malindit, të Tomoricës, të gjithë
Skraparit, për këngët e vallet skraparçe, dhe një psherëtimë
na del natyrshëm nga shpirti: “Ahh…!”. Me mjaft interes ajo përshkruan dhe dëshmon
marrëdhëniet në punë, ato mes qytetarëve dhe institucioneve partiake e shtetërore, prej të cilave, herë merrte inkurajim e mbështetje, por herë edhe zhgënjim e trishtim. Sidoqoftë,
ajo në çdo kohë, si në monizëm edhe në demokraci, si në Shqipëri edhe në Itali ku jeton si emigrante, ka kërkuar e çmuar lart moralin, traditën e vyer shqiptare të familjes, të
besnikërisë dhe miqësisë, të nderit e të mikut, të dashurisë e respektit mes fëmijëve dhe prindërve, të sakrificës dhe solidaritetit. Ajo bën që të na tingëllojnë aq bukur e plot
fisnikëri fjalët: shqiptar, nënë e baba, motër e vëlla, shok pune e lufte, besnikëri e ndershmëri bashkëshortore, atdhe, familje, lagje e kolektiv pune… Pra, ajo kërkon e mban
lart vlerat morale, që fatkeqësisht sot, edhe në kushtet e kapitalizmit të zhvilluar, lënë për të dëshiruar… Nëpërmjet këtyre vlerave që ajo dhe rrethi i saj familjar e shoqëror, i
kanë ushqyer e ruajtur fort, ajo bëri të mundur përballimin e shumë të papriturave të dhimbshme dhe halleve në emigrim, të shumë sfidave e zhgënjimeve të thella. Por mbi të gjitha, të shumë fatkeqësive për humbjen e njerëzve më të dashur të saj, siç janë bashkëshorti dhe
nëna, të cilët i mbyllën sytë në emigrim, por i varrosën sipas amanetit të tyre, në tokën e dashur amtare, në Shqipëri! Libri “Jeta ime mes Çorovodës dhe Pizës” është shkruar me
shumë zemër nga një shqiptare, nga një skraparleshë trime e simpatike, nga një bijë e denjë për prindërit e saj krenarë, nga një bashkëshorte model në dashuri dhe familje, nga një
nënë me shpirt të madh e dashuri të thellë, nga një shoqe e zemërbujare që ndan edhe kafshatën me njerëzit në nevojë! Me të tilla ndjenja e me këtë lloj morali, ajo shndërrohet
natyrshëm në një model krenarie për fëmijët e saj, por edhe
për mbesat e nipat që do vijnë në jetë. Ajo u tregon atyre sesi ta ruajnë e ta trashëgojnë farën
e dashurisë mes të tyre, farën e shqiptarizmit, të pandarë nga ajo e krenarisë së maleve dhe trimave të Skraparit në shekuj…Vetëm kështu mund të jetojnë dhe mbijetojnë në
këtë botë kaq të trazuar!