Feri Arifi:Sodovinë e Jerlive vendas të vendit- Viti


Feri Arifi

Sodovinë e Jerlive vendas të vendit- Viti

Sodovina e Jerlive tipike Pellazgo- Iliro-Dardane.

Në këtë plan njerzit në Anomoravë flasin pa të vetmen arsye; se rrafshi i Moraves ishte i mbushur me ujë. Studim ky që e nxjerr në pah atë të vërteten e këtij vendi se banoret janë vendorë sidomos lagja e vjeter e këti vendi dhe kan një vjetersi 4000/5000 vjeqe. Po të ishte ashtu siç flitet se ky vend ishte me ujë, bimsija jonë e vjetër nuk do vorrosej në tumat që ka mbi 20 sosh në Sodovinë të Jerlive, sepse është pika me e ultë dhe banoret nuk do ishin këtu të vendosur për shkak ujit. Po çka të bënë të mendosh se dalin ato simbolet kryesore në pah ajo “mitra” dhe pikërisht ajo “mitra e dheut”, ajo që e lindi qenien njerëzore të besimit që mbështetet në dheun si mitër, si amë e të gjithëfareve, atyre kulteve të mitrës apo amës së dheut. Dominimi i kultit të amësisë ka bërë që ky religjion “pagan” dikuara të përkufizohet si “mitraizëm”. i Pellazgjis së lashtë Shqiptare. Ndërsa në Sodovinën e Jerlive, ajo më vlefshmja dhe rëndësishmja është e periudhës së antikitetit, ku ndërlidhen shtresime të ndryshme të kulturave të këti fshati. Ndonëse për këtë fshat nuk ka pasur ndonjë studim apo shkrim të specializuar në përjashtim te gërryerjes në fundin e fshatit tek vendi quajtur TUMA. Ku prapë është mbuluar dhe nuk eshët thënë a’s gjë dhe as e vetmja fjalë për këtë zbulim rrethor e që është në formë Dielli i rrumbullakët, me të cilën do të dëshmohen me saktësi se cilat mbetje të cilës periudhë do t’i takojnë. Megjithatë janë mbetjet që e dëshmojnë një vazhdimësi kulturore e etnike që nga antikiteti i hershëm e deri më sot. Sodovina e Jerlive me rrethinë gjatë periudhës antike ka qenë pothuajse vend vrojtimi me i mirë i Dardanisë, duke qenë në një afërsi, për të mos thënë në lidhje të drejtpërdrejtë me tumat tjera të anomoraves dhe mes i saj, ku priteshin gjitha initeneraret e rrugëve. Dëshmi për këtë pohim janë gjetjet e shumë lokacioneve të mbetura arkeologjike, si p.sh. Tumat e Sodovinës së Jerlive, Nekropoli i tumulave gjendet në lokacionin e njohur me emrin Fusha, rreth Arës së Sahitit, 2.km në veri- perëndim nga qendra e Sodovines Jerlive, dhe manastiri i vjetër afër Xhamisë.

About Post Author