Novara: “Percorsi Incrociati” – Kur arti shndërrohet në një dialog mes kujtesës, identitetit dhe vizionit -Nga Alessio Marrari

Nga Alessio Marrari

Në zemrën monumentale të Brolettos në Novara – aty ku historia takohet me gjuhën bashkëkohore të artit – merr jetë një ekspozitë që tejkalon shfaqjen e thjeshtë të veprave, duke u shndërruar në një rrëfim autentik mbi identitetin, kujtesën dhe ndjeshmërinë artistike. “Percorsi Incrociati” (Shtigje që Kryqëzohen), e cila u hap më 18 korrik 2026 në Sallën e Akademisë (Sala dell’Accademia) pranë Galerisë së Artit Modern “Giannoni”, bashkon veprat e piktorëve shqiptarë Vida Gavoci dhe Faik Skopeci – dy artistë të lidhur nga rrënjët e tyre, por që dallohen për stile shprehëse thellësisht personale. Ekspozita përfaqëson takimin e dy botëve krijuese që hyjnë në dialog me njëra-tjetrën pa u mbivendosur kurrë. Bëhet fjalë për dy rrugëtime të dallueshme, të lindura nga përvoja të ndryshme, por që bashkohen te aftësia e artit për të rrëfyer përvojën njerëzore, kujtesën dhe lidhjen me atdheun. Rezultati është një rrëfim vizual mbresëlënës, që e përfshin vizitorin në një udhëtim përmes emocioneve, kujtimeve dhe spiritualitetit. Ekspozita u hap zyrtarisht nga Eglantina Likaj, Sekretare e Shoqatës Kulturore Italo-Shqiptare “HeArt”, e cila theksoi rëndësinë kulturore të kësaj nisme dhe fuqinë e artit si një gjuhë universale.

Në zemrën monumentale të Brolettos në Novara – aty ku historia takohet me gjuhën bashkëkohore të artit – merr formë një ekspozitë që shkon përtej shfaqjes së thjeshtë të veprave, duke u shndërruar në një rrëfim autentik mbi identitetin, kujtesën dhe ndjeshmërinë artistike. “Percorsi Incrociati” (Rrugë që Kryqëzohen), e cila u hap më 18 korrik 2026 në Sallën e Akademisë (Sala dell’Accademia) pranë Galerisë së Artit Modern “Giannoni”, bashkon veprat e piktorëve shqiptarë Vida Gavoci dhe Faik Skopeci – dy artistë të lidhur nga rrënjët e tyre, por që dallohen për stile shprehëse thellësisht personale. Ekspozita përfaqëson takimin e dy universeve krijuese që hyjnë në dialog me njëri-tjetrin pa u mbivendosur kurrë. Bëhet fjalë për dy rrugëtime të pavarura, të lindura nga përvoja të ndryshme, të cilat gjejnë një pikë takimi te aftësia e artit për të rrëfyer përvojën njerëzore, kujtesën dhe lidhjen me atdheun. Rezultati është një rrëfim vizual intensiv, i aftë ta përfshijë vizitorin në një udhëtim që përshkon emocione, kujtime dhe spiritualitet.

Ekspozita u hap zyrtarisht nga Eglantina Likaj, sekretare e Shoqatës Kulturore Italo-Shqiptare “HeArt”, e cila theksoi rëndësinë kulturore të nismës dhe fuqinë e artit si një gjuhë universale. Vida Gavoci: Gjuha e Brendësisë E lindur në Shkodër dhe banuese në Itali që nga viti 2006, Vida Gavoci e zhvillon praktikën e saj artistike përmes pikturës dhe skulpturës, duke eksploruar dimensionet më intime të qenies njerëzore. Veprat e saj artikulojnë marrëdhënien midis emocioneve dhe realitetit, si dhe midis heshtjes së brendshme dhe perceptimit të botës së jashtme. Çdo pikturë shndërrohet në një hulumtim psikologjik, ku fytyra njerëzore shërben si mjet për rrëfimin emocional. Ngjyrat, drita dhe materialet nuk përshkruajnë thjesht një figurë; ato përcjellin gjendje shpirtërore, kujtime dhe reflektime të brendshme, duke e ftuar shikuesin të hyjë në një dialog personal me veprën e artit. Për këtë ekspozitë, Gavoci prezanton 18 vepra: 15 piktura në vaj — kryesisht portrete — dhe tri basorelieve skulpturore, të cilat pasqyrojnë një rrugëtim artistik që i kapërcen kufijtë e kanavacës për t’u ndërvepruar me tredimensionalitetin e materialit. Faik Skopeci: Piktura si dëshmi e peizazhit Me origjinë nga Librazhdi, Faik Skopeci është një piktor autodidakt që jeton prej vitesh në Itali dhe e ka ndjekur pasionin e tij artistik për më shumë se njëzet e nëntë vjet. Vepra e tij buron nga një lidhje e thellë me traditën figurative dhe trashëgiminë kulturore shqiptare, duke i shndërruar peizazhet dhe jetën e përditshme në mjete për të rrëfyer histori. Pikturat e tij pasqyrojnë mjedise rurale, pamje natyrore, natyra të qeta, figura femërore dhe skena të frymëzuara nga vlerat shpirtërore të kulturës shqiptare. Çdo kompozim ruan një element të fortë rrëfimtar, ku drita dhe ngjyra shërbejnë si ura lidhëse me kujtesën dhe ndjesinë e përkatësisë. Ekspozita përfshin 34 vepra — të përqendruara kryesisht te peizazhet, natyrat e qeta dhe portretizimi i bukurisë femërore — duke ofruar një udhëtim që evokon atmosfera të përjetshme dhe ngjall emocione të thella. Dy gjuhë, një vizion i vetëm “Percorsi Incrociati” (Shtigje që Kryqëzohen) nuk bën thjesht një krahasim mes dy artistëve; ajo krijon një dialog midis dy mënyrave të ndryshme për të interpretuar realitetin. Nga njëra anë qëndron introspeksioni emocional i Vida Gavocit; nga ana tjetër, rrëfimi figurativ dhe i mbështetur te kujtesa i Faik Skopecit. Teksa ruajnë autonominë e tyre stilistike, këto dy gjuhë bashkohen në kërkimin e një shprehjeje autentike të përvojës njerëzore. Ekspozita konfirmon fuqinë e artit si një mjet i jashtëzakonshëm për lidhjen ndërkulturore, duke nderuar rrënjët pa sakrifikuar universalitetin e shprehjes artistike. Të vendosura në mjedisin mbresëlënës të Galerisë së Artit Modern “Giannoni”, veprat e artistëve ndërtojnë një urë simbolike midis Shqipërisë dhe Italisë – si dhe midis kujtesës dhe botës bashkëkohore – duke i ofruar publikut një udhëtim ekspozues me një rezonancë të thellë poetike dhe kulturore.

Ekspozita përfaqëson takimin e dy universeve krijuese që hyjnë në dialog me njëri-tjetrin pa u mbivendosur kurrë. Bëhet fjalë për dy rrugëtime të pavarura, të lindura nga përvoja të ndryshme, të cilat gjejnë një pikë takimi te aftësia e artit për të rrëfyer përvojën njerëzore, kujtesën dhe lidhjen me atdheun. Rezultati është një rrëfim vizual intensiv, i aftë ta përfshijë vizitorin në një udhëtim që përshkon emocione, kujtime dhe spiritualitet. Ekspozita u hap zyrtarisht nga Eglantina Likaj, sekretare e Shoqatës Kulturore Italo-Shqiptare “HeArt”, e cila theksoi rëndësinë kulturore të nismës dhe fuqinë e artit si një gjuhë universale.

Vida Gavoci: Gjuha e Brendësisë E lindur në Shkodër dhe banuese në Itali që nga viti 2006, Vida Gavoci e zhvillon praktikën e saj artistike përmes pikturës dhe skulpturës, duke eksploruar dimensionet më intime të qenies njerëzore. Veprat e saj artikulojnë marrëdhënien midis emocioneve dhe realitetit, si dhe midis heshtjes së brendshme dhe perceptimit të botës së jashtme.

Çdo pikturë shndërrohet në një hulumtim psikologjik, ku fytyra njerëzore shërben si mjet për rrëfimin emocional. Ngjyrat, drita dhe materialet nuk përshkruajnë thjesht një figurë; ato përcjellin gjendje shpirtërore, kujtime dhe reflektime të brendshme, duke e ftuar shikuesin të hyjë në një dialog personal me veprën e artit. Për këtë ekspozitë, Gavoci prezanton 18 vepra: 15 piktura në vaj kryesisht portrete dhe tri basorelieve skulpturore, të cilat pasqyrojnë një rrugëtim artistik që i kapërcen kufijtë e kanavacës për t’u ndërvepruar me tredimensionalitetin e materialit. Faik Skopeci: Piktura si dëshmi e peizazhit Me origjinë nga Librazhdi, Faik Skopeci është një piktor autodidakt që jeton prej vitesh në Itali dhe e ka ndjekur pasionin e tij artistik për më shumë se njëzet e nëntë vjet. Vepra e tij buron nga një lidhje e thellë me traditën figurative dhe trashëgiminë kulturore shqiptare, duke i shndërruar peizazhet dhe jetën e përditshme në mjete për të rrëfyer histori.

Pikturat e tij pasqyrojnë mjedise rurale, pamje natyrore, natyra të qeta, figura femërore dhe skena të frymëzuara nga vlerat shpirtërore të kulturës shqiptare. Çdo kompozim ruan një element të fortë rrëfimtar, ku drita dhe ngjyra shërbejnë si ura lidhëse me kujtesën dhe ndjesinë e përkatësisë. Ekspozita përfshin 34 vepra — të përqendruara kryesisht te peizazhet, natyrat e qeta dhe portretizimi i bukurisë femërore duke ofruar një udhëtim që evokon atmosfera të përjetshme dhe ngjall emocione të thella. Dy gjuhë, një vizion i vetëm “Percorsi Incrociati” (Shtigje që Kryqëzohen) nuk bën thjesht një krahasim mes dy artistëve; ajo krijon një dialog midis dy mënyrave të ndryshme për të interpretuar realitetin. Nga njëra anë qëndron introspeksioni emocional i Vida Gavocit; nga ana tjetër, rrëfimi figurativ dhe i mbështetur te kujtesa i Faik Skopecit. Teksa ruajnë autonominë e tyre stilistike, këto dy gjuhë bashkohen në kërkimin e një shprehjeje autentike të përvojës njerëzore. Ekspozita konfirmon fuqinë e artit si një mjet i jashtëzakonshëm për lidhjen ndërkulturore, duke nderuar rrënjët pa sakrifikuar universalitetin e shprehjes artistike. Të vendosura në mjedisin mbresëlënës të Galerisë së Artit Modern “Giannoni”, veprat e artistëve ndërtojnë një urë simbolike midis Shqipërisë dhe Italisë si dhe midis kujtesës dhe botës bashkëkohore – duke i ofruar publikut një udhëtim ekspozues me një rezonancë të thellë poetike dhe kulturore.