Drita nuk përgojohet
Reduktimi i suksesit të një gruaje në thashetheme është një padrejtësi e heshtur shoqërore. Është një mënyrë e lehtë për të zbehur arritjen, për ta relativizuar punën, për ta zhveshur meritën nga dinjiteti. Kur një grua ngjitet lart, shpesh nuk pyetet sa ka punuar, por “si” ka arritur. Dhe kjo pyetje, e mbështjellë me dyshim, flet më shumë për paragjykimin sesa për të.
Një grua nuk arrin majën duke u shitur, por duke mos u dorëzuar. Ajo ecën përmes pengesave që shpesh janë të padukshme për të tjerët: pritshmëri të dyfishta, gjykime të padrejta, krahasime të vazhdueshme. Ajo duhet të provojë veten dy herë më shumë, të heshtë kur nënvlerësohet, të flasë kur injorohet dhe të qëndrojë kur do të ishte më e lehtë të largohej.
Paragjykimet nuk janë thjesht fjalë; ato janë barriera reale që e ngadalësojnë hapin. Por forca e saj nuk qëndron në mungesën e vështirësive, por në vendosmërinë për t’i kapërcyer ato. Ajo refuzon të ndalet. Refuzon të përshtatet me një rol që nuk e përfaqëson. Refuzon të ulë zërin kur e vërteta ka nevojë të thuhet.
Respekti ndaj suksesit të një gruaje nuk është favor. Nuk është dhuratë. Është detyrim qytetar. Është pranim i faktit se meritokracia duhet të jetë reale dhe jo selektive. Sepse askush nuk i dhuroi krahët për të fluturuar. Ndoshta dikush ia mjekoi plagët, ndoshta dikush i dha një fjalë mbështetjeje, por rrugën e përshkoi vetë.
Ajo mund të jetë rrëzuar. Mund të jetë lënduar. Mund të jetë vënë në dyshim. Por brenda saj ka ekzistuar gjithmonë një dritë. Një dritë që nuk varet nga miratimi i të tjerëve. Një dritë që nuk shuhet nga zilia dhe as nga përgojimi.
Shoqëria matet nga mënyra si i trajton gratë që arrijnë. Nëse i përgëzon me dinjitet, ajo rritet. Nëse i ul me thashetheme, ajo varfërohet moralisht. Prandaj, të respektosh suksesin e një gruaje nuk është vetëm çështje etike, është shenjë qytetërimi.
Sepse drita e vërtetë nuk blihet, nuk shpiket dhe nuk përgojohet. Ajo fitohet. Dhe kur fitohet, meriton të njihet.
